Dünya Sağlık Örgütü ve Sağlık Bakanlığı Prensiplerine Göre Belediyelerde Nisan Ayında Sivrisinek Mücadelesi İş Planı
Vektörle mücadelede nisan ayı, özellikle su sıcaklıkları da yükseldiği için riskli bir aydır.
Mart ayında etkin bir larva gerekli önlemler alınmışsa bu ayda süreç biraz daha rahat geçebilir.
Ancak mart ayında vektörle mücadelede gerekli önlemler alınmamışsa Nisan ayı gerçekten bütün yaz ayında mücadele edilmesi gereken sivrisinek popülasyon yoğunluğunun kaderini belirler.
Nisan ayı, sivrisinek popülasyonunun artmaya başladığı ve ısırıklarının yaygınlaştığı bir aydır. Bu nedenle, belediyelerin sivrisineklerle mücadele için proaktif bir yaklaşım benimsemesi ve kapsamlı bir iş planı uygulaması önemlidir. Bu plan, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve Sağlık Bakanlığı prensiplerine uygun şekilde biyolojik larvasitlere öncelik vererek larva mücadelesi, sıcak sisleme ve uçkun mücadele gibi farklı yöntemleri içermelidir.
Nisan Ayı Vektörle Mücadele Planın Amaçları:
- Sivrisinek popülasyonunu sürdürülebilir bir şekilde kontrol altına almak ve ısırıklarını önlemek
- Sivrisinek kaynaklı hastalıkların (Sıtma, Batı Nil virüsü, ZİKA, Deng humması vb.) yayılmasını engellemek
- Halk sağlığını korumak ve yaşam kalitesini artırmak
- Çevreye duyarlı, sürdürülebilir ve toksik olmayan yöntemler kullanmak
Sivrisinek Mücadele Planın Uygulaması:
- Planın uygulanması için bir sivrisinek kontrol ekibi kurulmalı ve bu ekibe DSÖ ve Sağlık Bakanlığı prensiplerine uygun şekilde eğitim verilmelidir.
- Planın uygulanması için gerekli bütçe ve ekipman temin edilmelidir.
- Planın uygulanması sırasında halkın bilgilendirilmesi ve bilinçlendirilmesi için çalışmalar yapılmalıdır.
- Biyolojik larvasitlerin ve sisleme ajanlarının kullanımı DSÖ ve Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenen kılavuzlara uygun şekilde yapılmalıdır.
Planın Değerlendirilmesi:
- Nisan Ayında başlanacak olan vektörle mücadele planın etkinliği düzenli olarak değerlendirilmeli ve gerektiğinde gerekli değişiklikler yapılmalıdır.
- Sivrisinek popülasyonu ve sivrisinek kaynaklı hastalıklarla ilgili veriler düzenli olarak toplanmalı ve analiz edilmelidir.
Nisan Ayında Sivrisinek Mücadelesi İçin Programa Dahil Edilmesi Gereken Adımlar:
1. Fiziksel Mücadeleye devam Edin:
Mart ayı mücadele programında yapılması gereken fiziksel mücadele adımlarını daha katı bir şekilde uygulamaya alın.
- Özel mahallerde bulundurulan ve su birikmesine neden olan kap, ağzı açık bidonların kaldırılmasını sağlayın.
- Belediye sınırları içerisinde kullanılan çöp kutuları, büyük saksılar, yeraltı konteyneri sudan arındırın.
- Sulama ve yağmur suyu tutan bidon ve varillerin ağzının kapatılmasını sağlayın.
- Kent içerisinden geçen dere, nehir ya da su kanallarının akışını sağlayın.
2. Nisan Ayı Larva Mücadelesi
- Sivrisineklerin üreme alanlarını (durgun su birikintileri, su depoları, tıkanmış oluklar vb.) belirlemek ve ortadan kaldırmak
- Biyolojik larvasitlerin(Bacillus thuringiensis israelensis (Bti), Bacillus sphaericus) kullanımı ile sivrisinek larvalarını kontrol altına almak
- Organik yükü fazla ve kimyasal yükü fazla olan su kaynaklarında kimyasal larvasitlerin(Pyriproxyfen, spinosad vb) sınırlı ve gerektiğinde kullanımını sağlayın
- Bu mevsimde düzensiz yağış rejiminden ötürü yeni ve geçici üreme kaynaklarını gözden kaçırmamaya dikkat edin.
3. Kanalizasyonlarda Sıcak Sisleme Uygulaması Yapın
- ergin sivrisinekleri öldürmek için sınırlı ve gerekli önlemler alınarak kanalizasyon sistemlerinde sıcak sisleme uygulamaları yumurta bırakacak sivrisinek popülasyonunu kontrol altına almak için kritik öneme sahiptir.
- Halka sisleme programı hakkında önceden bilgi verilmesi önemlidir. Yoğun sıcak sisleme programı, altyapı kalitesine bağı olarak evlerden duman çıkmasına neden olabilir. Bu konuda vatandaşa bilgi verilmelidir.
- Havaların ısınması ile kanalizasyon sistemlerinde gaz birikimi olabileceği için gerekli önlemlerin alınması önemlidir.
4. Uçkun Mücadelesi (Gece ULV Uygulaması)
- Uçkun sivrisinekleri kontrol altına almak için sınırlıve gerektiğinde akşam saatlerinde insektisit uygulamaları yapılabilir.
- ULV (ultra düşük hacimli) püskürtme tekniklerini başvurmadan önce popülasyonun gerçekten riskli seviyede olup olmadığını anlamak için tuzakla sayım yapılmalıdır.
- Parklar, bahçeler ve mezarlıklar gibi sivrisineklerin yoğun olduğu alanlarda ULV uygulamalarının yanı sıra SC, ME, SE formülasyonda kalıcı özellikte uygulamalarda yapılabilir.
Hava ve Su Sıcaklıklarının Vektörle Mücadele Programına Etkisi:
- Nisan ayında hava ve su sıcaklıkları sivrisineklerin üreme ve aktivitelerini etkileyen önemli faktörlerdir.
- Sıcaklık arttıkça sivrisinek popülasyonu da artar.
- Bu nedenle, larva mücadelesi ve sıcak sisleme uygulamaları hava sıcaklığının yüksek olduğu dönemlerde yapılmalıdır.
- Ayrıca larva mücadelesi ise durgun su birikintilerinin çoğaldığı yağışlı dönemlerde arttırılmalıdır. Gerekli durumlarda yağışların ardından tekrar uygulama yapılmalıdır.
Comments are closed